Tại Sao Là Công Giáo?

Chương 2 :THẾ NÀO LÀ MẠNG LƯỚI TOÀN CẦU?


Trong bài trước, chúng tôi đã trình bầy tầm vóc quan trọng của Mạng Lưới Toàn Cầu trong công cuộc loan báo và làm chứng tá cho Tin Mừng của Chúa Kitô. Giáo Hội của Chúa không thể làm ngơ hoặc thờ ơ trước các dấu chỉ thời đại của Ngài. Hôm nay, chúng tôi mời quý bạn cùng với chúng tôi tiếp tục đi vào khai triển cuốn sách thời đại, cuốn The Internet Church của Walter P. Wilson, hiện đang hoạt động trong ban giám đốc của Leadership Network tại Texas. Tác giả Wilson sẽ giúp chúng ta suy tư về các chiến thuật đáp ứng được các nhu cầu tâm linh của con người thời đại hôm nay. Đó là những khía cạnh tích cực, chủ động và hợp thời của mục vụ trong Giáo Hội hiện nay.

Từ các nguyên tử đến các đơn vị dữ kiện nhỏ nhất của máy điện toán (Atoms to Bits)

Mạng lưới được bắt nguồn từ Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ trong Chiến Tranh Lạnh muốn khai thác dự án thông tin hữu hiệu khi phải đương đầu với cuộc chiến tranh nguyên tử hoặc với những tai ương thiên nhiên. Dự án này được đặt tên tắt là ARPNet (Advanced Research Projects Agency Network) vào thập niên 1970. Đến thập niên 1980 tổ chức khoa học National Science Foundation muốn tận dụng kỹ thuật này áp dụng vào mục tiêu nối kết các nghiên cứu của các đại học. Để thực hiện được mục tiêu này, cần khai triển chiếc xương sống truyền thông nối kết với nhau bằng hệ thống điện thoại cao tốc. Một khoa học gia nào tìm ra được một kết quả nghiên cứu nào, lập tức các khoa học gia khác đều được thông tri.

Từ những thành quả này, Nicholas Negroponte, giám đốc của MIT Media Lab nhìn ra một viễn ảnh mới tạo ra các hệ thống truyền thông và nối kết. Ông gọi viễn ảnh này bằng cái tên “Atoms to Bits.” Điển hình như cuốn Thánh Kinh trước đây khi in thành sách phải cần đến biết bao nhiêu tờ giấy trắng, cân nặng bao nhiêu… Rồi khi mang đi đâu cũng kồng kềnh và nặng nề. Trong lúc ngày nay, chỉ cần dùng con chuột đi vào thế giới của “bits”, chúng ta có đầy đủ cuốn Thánh Kinh trong đó.

Trước đây cuốn Thánh Kinh được cấu tạo bằng các nguyên tử và mỗi người cầm lấy đọc một mình, ngày nay, trên mạng lưới, hàng trăm hàng ngàn người cũng có thể đồng thời đọc cùng một cuốn Thánh Kinh. Hơn thế nữa, khi đưa sách báo vào Việt Nam, chúng ta gặp rất khó khăn và hạn chế trước hàng rào an ninh, nhưng với mạng lưới, chẳng hàng rao an ninh nào có thể cản ngăn xuể. Hiện nay tại Trung Quốc có khoảng hơn bốn triệu người đã vào mạng lưới toàn cầu rồi. Các bits có thể du hành đi khắp nơi, trên xe lửa, trên máy bay.

Những gì phải trả tiền khi mua atoms, hầu như chúng ta chẳng phải trả đồng nào mua bits cả. Chúng ta phải tốn phí khá nhiều khi mua giờ phát thanh hoặc phát hình, trong lúc chúng ta muốn xài bao nhiêu giờ cho các chương trình trên mạng lưới, hầu như chúng ta chẳng phải đóng một phí khoản nào. Phổ biến bài vở trên phát thanh hoặc qua báo chí, chúng ta bị hạn định trong giới hạn địa phương, trong lúc đem chương trình đi chu du khắp thiên hạ trên mạng lưới toàn cầu, chúng ta được “free”.

Trước đây, bục giảng hoặc lều giảng chỉ có thể hạn chế đến với hàng trăm, hàng ngàn người, trong lúc với lều Mạng Lưới, hàng chục ngàn, hàng triệu người có thể tìm được Chúa, đến gặp Chúa. Biết bao người ngại đến thánh đường, trong lúc Chúa Thánh Linh có thể dẫn dắt họ tìm gặp Ngài trên mạng lưới, nhất là trong những lúc họ cô đơn, họ chán nản, họ tuyệt vọng. Những thông điệp qua điện thư (e-mail) đích danh đến với từng người và chẳng không gian và thời gian nào cấm cản được cả.

Các thông điệp điện thư đến trực tiếp trên bàn giấy chúng ta chẳng phải qua trung gian của ai cả và cũng chẳng tốn phí đồng nào. Trên mạng lưới, con người sống với nhau thật đại đồng, nơi đây chẳng có kỳ thị chủng tộc, giai cấp, giới tính hoặc văn hóa…. Mạng lưới không phải chỉ hiện hình chữ nghĩa, nhưng hơn thế còn truyền đạt cả âm thanh và hình ảnh nữa. Sau này chúng ta không cần phải đến tiệm sách, tiệm thuê phim nữa để mua, để mướn, các bits sẽ cung cấp cho chúng ta đầy đủ trên mạng lưới.

Như vậy, trong thế giới của bits chúng ta có đầày đủ mọi kiến thức, mọi dữ kiện, mọi thông đạt. Chúng ta có thể gửi các lời mời của Giáo Hội đến mọi người trên trái đất cùng một lúc để họ có thể đến gặp Chúa Kitô, thay đổi bên Ngài và tuyên tín vào Ngài. Hiện tại và tương lai đang nằm trong tầm tay của bits. Phải chăng Thiên Chúa không muốn chúng ta tận dụng các phượng tiện này để loan báo và làm chứng tá cho Tin Mừng cứu độ của Ngài sao?

Cách đây khoảng hai ngàn năm Thánh Phaolô đã nhắn nhủ chúng ta: “Vì trong Người, muôn vật được tạo thành trên trời cùng dưới đất, hữu hình với vô hình. Dẫu là hàng dũng lực thần thiêng hay là bậc thượng năng quyền giới, tất cả đều do Thiên Chúa tạo dựng nhờ Người và cho Người. Người đã có trước muôn loài muôn vật, tất cả đều tồn tại trong Người” (Col 1: 16)

Tốc độ thay đổi vượt mức

Thế giới coi như cuộc cách mạng kỹ nghệ đã chấm dứt và từ những năm cuối thế kỷ hai mươi, lịch sử nhân loại bước vào thời đại tin học. Bill Gates là điển hình trở thành nhà tỉ phú giầu nhất thế giới không phải do kỹ nghệ, do đất đai, nhưng do tạo dựng các bits, do tin học. Không thể phủ nhận được rằng tốc độ thay đổi xã hội thật nhanh chóng. Và đây là lý do Giáo hội cần quan tâm đến kỹ thuật này đang hướng dẫn thế giới, nhất là giới trẻ. Chúng ta không muốn mất giới trẻ vào tay đoàn ngũ trần tục, chúng ta phải mau mau tiến lên tiền tuyến trong trận chiến thư hùng mạng lưới toàn cầu này. Thuộc về gia đình Chúa, trong hàng ngũ của Chúa Kitô, Giáo hội không thể không hiểu biết thấu đáo các khuynh hướng đang khuynh đảo xã hội và Giáo hội hiện nay.

Với Mạng Lưới Toàn Cầu, con người thế giới đang được nối kết với nhau gần gũi hơn nhờ thông tin và kinh tế. Với tất cả những lợi thế của Mạng Lưới, ngày nay tại Hoa Kỳ mỗi năm có khoảng một triệu cơ sở kinh doanh mọc lên, trong khi ở thập niên 60, mỗi năm chỉ có khoảng 50.000 cơ sở mới. Khắp thế giới đang chạy theo tốc độ khổng lồ này của Mỹ quốc.

Người ta đang dự đoán với mức độ các dụng cụ điện tử sản xuất vượt mức như hiện nay, rồi một ngày gần đây, các máy điện tử cũng trở thành phổ biến thuận lợi như các máy Sony Walkman, với giá cả khoảng một trăm Mỹ Kim. Và như vậy hầu như tất cả mọi người, nhất là trẻ em sẽ mang theo bên mình một máy điện toán bỏ túi này. Với tiến trình kỹ thuật như 'vượt bức tường âm thanh' này, Giáo hội cần xoay chuyển thế nào? Dĩ nhiên nội dung của giáo lý vẫn như cũ, nhưng kỹ thuật xoay vần theo tốc độ chóng mặt này, Giáo Hội sẽ đáp ứng thế nào đi theo Đại Lệnh Truyền của Chúa? Chúng ta cần hướng nhìn về tương lai với một tầm nhìn mới và nắm bắt lấy tương lai, vì Thiên Chúa vẫn là Thiên Chúa của chuyển động, nhất là Thánh Thần Chúa.

Nhu cầu cấp bách: học hỏi

Để theo kịp đà tiến hóa này của thời đại, mỗi tín hữu, nhất là các nhà lãnh đạo và các chức sắc cần đi vào tổ chức các khóa học hỏi căn bản. Sau đây Wilson giới thiệu với chúng ta chu trình thăng tiến chính mình và Giáo Hội: Học Hỏi mới đưa tới thay đổi Nhận Thức Mới và Thái Độ Mới. Từ đó sẽ phát sinh các Chiến Thuật Mới để dẫn tới các Tiến Trình Mới và xử dụng các Kỹ Thuật Mới. Như vậy, nhờ học hỏi những kiến thức mới mẻ và căn bản về Mạng Lưới Toàn Cầu, nhận thức của chúng ta thay đổi và sẽ đưa tới lối sống thay đổi. Lối sống mới sẽ đẩy chúng ta trở thành chủ động hơn để lên đường tìm kiếm các chiến thuật mới và các phương thức thực hiện mới cho phù hợp với các kỹ thuật mới. Và cứ thế chu trình này được lặp lại thường xuyên.

Người ta kể lại ông tổ phát minh ra chiếc máy bay đầu tiên trở thành trò chế diễu và bình phẩm cho các người chung quanh. Mãi cho đến thời đại của DC-3 được Donald Douglass và C.R. Smith mạnh dạn tiếp tay, thời đại máy bay khởi động mạnh mẽ và hưng thịnh. Tương tự như thế, Hewlett-Packard phác thảo sản phẩm mới tại Silicon Valley đã lôi kéo được hàng ngũ kỹ sư đổ về đây làm việc chung với nhau.

Mỗi công việc hoặc mỗi tiến trình hoàn thành đều được thông báo cho mọi người khác biết. Nhờ lối làm việc tập thể trí năng này, số lượng kiến thức về điện tử trở thành ào ạt như thác lũ. Nhờ những trao đổi kiến thức và sản phẩm này, các kỹ sư trên khắp thế giới ngồi mỗi người một nơi nhưng cùng đạt được những hiệu năng đáng ca ngợi. Kỹ sư chính của VietCatholic Đặng Minh An không ngồi tại Los Angeles làm việc, nhưng tại Úc Châu. Mới hai năm trước đây, tin tức tôn giáo của VietCatholic còn khá nghèo nàn, nhưng tới nay, điển hình vào dịp Đại Hội Giới Trẻ Thế Giới lần thứ 15, tin tức của VietCatolic khá phong phú. (Bài này được viết cách đây hơn hai năm).

Giáo Hội chúng ta cần nghĩ gì về lề lối làm việc tập thể đầy chủ động, sáng tạo và hợp tác này? Trong phạm vi Giáo Hội Việt Nam, giờ đây, qua mạng lưới toàn cầu, các nhà lãnh đạo có nhiều cơ hội trao đổi và làm việc với nhau, không những tại hải ngoại hay tại quốc nội, nhưng trên mạng lưới, không chính quyền nào có thể ngăn cản người Công Giáo Việt Nam trên toàn thế giới hoạt động mục vụ chung với nhau theo những chương trình, những kế hoạch chung. Trên mạng lưới toàn cầu, Giáo hội của Chúa không còn những kỳ thị nam nữ, trong nước ngoài nước, giáo dân hay giáo sĩ. Người ta dễ dàng tìm thấy Giáo Hội của Chúa tìm về hiệp nhất và hợp tác cho chính nghĩa loan báo và làm chứng tá cho Tin Mừng của Chúa Kitô.

Chúng ta tin tưởng rằng Thánh Thần Chúa chuyển động mỗi khi Tin Mừng của Chúa Kitô được đưa vào các dữ kiện tin học nhỏ nhất (bits). Trong công cuộc Tân Rao Giảng Tin Mừng, chúng ta phải bước ra ngoài cửa để tiếp thị với những người bên ngoài. Làm mục vụ có nghĩa là đi vào đồng cỏ tìm chiên và chăn dắt chiên chứ không phải ngồi trong nhà chờ chiên tìm đến gõ cửa. Lề Lối hoạt động mục vụ này đã lỗi thời từ lâu rồi. Chúa Kitô không có lối làm việc mục vụ như kiểu này, như lề thói này. Wilson nhắc nhở chúng ta:

“Bạn hãy xây dựng mạng lưới tiếp cận ra với thế giới bên ngoài và nài xin Chúa đụng chạm đến cuộc sống những ai bạn tiếp xúc. Chúa cần bạn công bố Lời Ngài, loan báo Lời Ngài, còn Thánh Thần Ngài sẽ tung mạng lưới bắt cá cho Nước Trời như lời sách Giacaria: 'Đức Chúa các đạo binh phán bảo: Không phải nhờ thế lực, cũng chẳng phải nhờ sức mạnh mà nó hoàn thành công việc Ta trao phó, nhưng chính nhờ Thần Khí của Ta'” (Gia.4:6b).